Chęciński Uniwersytet Trzeciego Wieku to ustawiczne „kształcenie” studentów. Tym razem odbyło się ono na ziemi portugalskiej w formie wycieczki w dniach 13-19 września 2023 roku.
Portugalia to kraj o powierzchni 91700 kilometrów kwadratowych liczący ponad 10 mln mieszkańców. Najdłuższa granica to 560 km-granica morska. Jest to kraj licznych kontrastów, więc wiele narodów zasiedla ich terytorium (Rzymianie, Fenicjanie, Grecy, Kartagińczycy, ludy celtycko-iberyjskie, Wizygoci i inne). Różnorodność kultury jest przez nich pielęgnowana, więc wiele zabytków jest wpisane na listę UNESCO. Potomkowie poszczególnych władców państwa toczyli liczne boje z Maurami. Wypędzanie Maurów trwało 800 lat. W XIII wieku bitwa pod Faro Algaroe w środkowej Portugalii przyczyniła się do tego, że arabska warownia stała się królewskim pałacem, a Coimbra pierwszą stolicą Portugalii. Poza murami warowni zaczęli się osiedlać rzemieślnicy, kupcyi pozostali mieszkańcy dając podwaliny na piękne średniowieczne miasto.W Coimbrze mieści się uniwersytet od 1290 roku, w którym studiowali i nadal studiują studenci z całej Europy. Patronem miasta jest Sw. Michał, w murach uniwersytetu mieści się kaplica, do dzisiaj wykorzystywana przy uroczystościach i pogrzebach np. profesorów. Jest tu również tzw. droga łacińska, którą przechadzają się profesorowie i studenci rozmawiając ze sobą tylko w języku łacińskim. Dziedziniec uniwersytetu zwieńcza wieża zwana Kozią (34 metry), z niej roztacza się piękny widok na całe miasto. Studenci nadają charakter miastu i są jego inspiracją. Jeśli uniwersytet to i biblioteka Joanina. Są w niej księgi publikowane w całej Europie. Ściany zdobią cenne malowidła, portrety z pięknie zdobionymi ramami, freski, meble wykonane z drewna przywiezionego z tropików. Jest tu jeszcze Muzeum Akademickie i Muzeum Nauki. Coimbra, to również stara katedra na fundamentach muzułmańskiego meczetu, jest ona świątynią romańską. Jest w niej piękny złocony ołtarz w stylu gotyckim pod wezwaniem Matki Bożej Wniebowziętej. Inne zabytki Coimbry to ulica Rua de Quebra Costas, która jest kręta i stroma, a na śliskiej nawierzchni łatwo stracić równowagę. Jest na niej rzęźba Tricany-mieszkanki miasta, symbolu Coimbry (przedstawia kobietę z dzbanem, chodzącą po wodę do rzeki Tricany). Następnie Łuk Almediny to jedna z trzech bram, która przetrwała do dziś. Klimatu w mieście dodaje charakterystyczna dla Portugalii kostka brukowa z białego lub kremowego piaskowca o nie regularnym obrzeżu, stanowi o czystości i uroku tych miejsc. Fatima-106 lat temu doszło do zdarzenia, które odmieniło losy trojga dzieci portugalskich i całego świata. Nazwa Fatimy wywodzi się od muzułmańskiego imienia branki, którą porwał rycerz chrześcijański i zakochał się w niej. Fatima wkrótce umarła, rycerz wstąpił do klasztoru, po wybudowaniu nowego przeniósł do niego ciało swojej ukochanej i miejsce jej spoczynku nazwał Fatimą. W latach 1914-1918 ginie wiele osób, wiele jest trwale okaleczonych, zmieniają się granice. W tym chaosie, niestabilności politycznej i prześladowaniach kościoła, trojgu pastuszkom – Hiacyncie, Franciszkowi i Łucji przypada rola posłańców pokoju, nadziei i miłości. Dziś w miejscu objawień jest sanktuarium, Kaplica Objawień, Bazylika Matki Bożej Różańcowej, pomniki papieży: Jana Pawła II, Piusa XII, Pawła VI. Olbrzymi plac zwieńcza kolumnada (200 kolumn), która łączy bazylikę z 14 ołtarzami drogi krzyżowej (marmurowe rzeźby przedstawiające świętych). Niedaleko Fatimy jest miasto Batalha, gdzie jest najwspanialszy klasztor Portugalii-zabytek wpisany na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Budowa trwała dwa wieki (można oglądać różne style od gotyku po renesans). Obficie zdobiona arabeskami, plecionkami i ornamentami roślinnymi. Nazaret to dawna wioska rybacka, obecnie piękne miasteczko z olbrzymią plażą w kształcie półksiężyca. Porto – kolejna miejscowość wpisana na listę Światowego Dziedzictwa Kultury. Najpiękniejsze dzielnice są wokół katedry, która przypomina fortecę, zaczęto ją budować w XII wieku. Zmian w wyglądzie dokonano w XVII i XVIII w. Ołtarze są całe pozłacane. Również kościół św. Franciszka jest bogato zdobiony, do dekoracji wnętrz zużyto 200 kg sproszkowanego złota. Wyjątkową dzielnicę stanowią zabudowania nad brzegiem rzeki. Są to wąskie, kolorowe i bardzo wysokie kamieniczki. Miasto Porto słynie nie tylko z trunku ale i mostów. Mosty są gigantyczne, nie tylko stanowią linie komunikacyjne, ale przyciągają uwagę walorami estetycznymi. Mosty to: Maria Pia, ponte de D. Luis I, ponte da Arrabiola, Sao Joao i piąty z 1996 roku. Lizbona nowoczesna trzecia z kolei stolica Portugalii. Położona na siedmiu wzgórzach u ujścia rzeki Tag, która zlewa swe wody tworząc „Mar da Palha”- słomiane morze,w którym odbija się słońce nadając mu taki kolor. Lizbona leży na różnych wysokościach, do ich pokonania zbudowano windę, by dostać się na kolejne wzniesienie (wynosi 45 m). Prawdziwym cudem Lizbony, wpisanym na listę UNESCO jest Klasztor Hieronimów zbudowany na początku XVI w. Wnętrze to jedna nawa i jest niesamowitą manifestacją ogromnej fantazji i kreatywności. Tu znajduje się grób Vasco da Gamy oraz Luisa de Camoes-wybitnego portugalskiego poety. Kilka metrów od klasztoru znajduje się kolejny klejnot stylu manuelińskiego-wieża betlejemska Torre de Belem (obiekt UNESCO). Kolejne monumentalne dzieło to majestatyczna (28 metrów) rzeźba Chrystusa Króla Cristo Rei, stoi na piedestale wysokości 82 metrów (1959 rok). Stąd można ujrzeć panoramę całej Lizbony. Aby więcej zobaczyć należy pojechać kolejny raz. Zacytujmy poetę Acacio de Pavia: „Figueria moja Figueria, narzeczona morza, kto chociaż raz Cię zobaczy, musi tu wrócić”.
Anna Skowera- Żuława
(wycieczka)
ieczka)
