Od wieków aktywność fizyczna uznawana jest za główny element zdrowego stylu życia. Aktywność ruchowa jest najważniejszym wskaźnikiem stanu zdrowia. U osób w starszym wieku zachowanie wysokiej aktywności fizycznej umożliwia utrzymanie dłużej niezależności w wykonywaniu codziennych zajęć. Ćwiczenia mogą dawać wiele radości i pomagać w rozładowaniu stresu, mogą wpłynąć na lepszy i zdrowszy sen.
Mówiąc o aktywności fizycznej myślę tutaj o wszelkich dowolnych czynnościach i zajęciach związanych z ruchem. Przykładem czynności o umiarkowanej intensywności może być: chodzenie do pracy, wchodzenie po schodach, prace domowe. Ćwiczenia, które związane są z większą intensywnością to aktywny sport. Aktywne zajęcia rekreacyjne to bieganie, jazda na rowerze, jazda konno oraz pływanie. Spośród wielu form aktywności fizycznej wyjątkową popularnością cieszą się ćwiczenia wykonywane w środowisku wodnym. Bardzo często możemy spotkać na basenie rodziców z maluszkami, które uczą się nowych ruchów, poznają nowe środowisko. Wielkim atutem form aktywności ruchowej w wodzie jest zdolność uczestnictwa osób w każdym wieku. Dzieci, młodzieży, ludzi starszych o różnym poziomie sprawności fizycznej, różnej budowy ciała czy też różnych umiejętnościach pływackich. Ćwiczenia w wodzie są szczególnie zalecane dla osób starszych. Zajęcia rekreacyjne powinny być tak dobrane, aby uwzględniały poziom sprawności fizycznej, wiek, stan zdrowia oraz umiejętności pływackie. Największą popularnością wśród osób starszych cieszy się pływanie rekreacyjne i formy ruchu w wodzie wykonywane przy muzyce. Szczególnie polecane dla osób w wieku starszym i podeszłym, to:Aqua Aerobik dla osób, które boją się wdrożyć inne sporty w swoje życie, lub dawno nie ćwiczyły, lubią wodę a nie potrafią dobrze pływać. Aqua Walking – gdzie głównym sposobem poruszania jest marsz. Aqua Joga – tutaj ćwiczenia mają charakter statyczny, ma miejsce rozciąganie mięśni i więzadeł. Bezpieczną i atrakcyjną aktywnością fizyczną przeznaczoną dla osób w różnym wieku jest Aqua Fitness – ćwiczenia całego ciała wykonywane przy muzyce w zorganizowanych zajęciach ruchowych.
Do jednej z podstawowych zalet dziedziny sportu jaką jest pływanie należy to, że można ją uprawiać przez cały rok. Inną wśród zdrowotnych korzyści pływania jest: !. Wzmacnianie układu odpornościowego organizmu oraz zapobieganie przed powstaniem różnego rodzaju infekcji. 2.Oddziaływanie wody na ciało, które jest w niej odciążone i ułożone w innej pozycji niż zwykle. 3. Wywieranie delikatnego masażu i przekazanie bodźców, które odbierane są przez centralne ośrodki mózgowe. To właśnie dlatego po wyjściu z wody odczuwamy rozluźnienie i odprężenie mięśni. 4. Pozytywny wpływ na skórę i tkankę podskórną.5. Wzmocnienie układu nerwowego. 6. Polepszenie pracy mięśni wdechowych i wydechowych. Pływanie jest doskonałą formą rehabilitacji. Pomaga w usprawnieniu organizmu po przebyciu różnego rodzaju urazów kończyn czy kręgosłupa. .Zalecane jest przez lekarzy na bóle kręgosłupa i stres. Bardzo często ćwiczenia w wodzie są jedynym rodzajem aktywności ruchowej dla osób chorych na zapalenie stawów i kości, osteoporozę , a więc dolegliwości bardzo często występujących wśród osób starszych. Pływanie wpływa na poprawę zdrowia osób cierpiących na cukrzycę i choroby serca. Chłodna woda stosowana w celach rehabilitacyjnych zmniejsza częstotliwość skurczów serca oraz jego pojemność minutową, dochodzi do zwężenia naczyń krwionośnych skóry i przekrwienia mięśni co korzystnie wpływa na krążenie obwodowe. Z kolei ciepła woda działa odwrotnie. Efektem może być zmniejszenie odczuć bólowych. Kolejnym korzystnym czynnikiem wody jest ciśnienie hydrostatyczne, które zwiększa nacisk na klatkę piersiową i brzuch dzięki czemu dobrze wpływa na układ oddechowy, mięśnie oddechowe są wyraźnie wzmocnione a pojemność życiowa płuc wzrasta. Z kolei poprawa krążenia przyczynia się do lepszego metabolizmu i do wzmocnienia układu nerwowego. Pływanie pozwala zahartować organizm i zapobiec niektórym chorobom. Dzięki zajęciom na basenie można w znaczny sposób poprawić swoją formę fizyczną i wzmocnić ciało, poprawić wytrzymałość, koordynację ruchową, zręczność oraz siłę. Obszerne ruchy w stawach powiększają zakres ruchu, trening pozwala rozluźnić oraz wzmocnić mięśnie. Podczas pracy mobilizujemy do wysiłku cały aparat ruchu, ponieważ opór wody spowalnia wykonywane ruchy. Ryzyko kontuzji jest minimalne. Osoby mało sprawne ruchowo mogą nauczyć się lepszej koordynacji kończyn i poznać kolejne ćwiczenia dzięki spowolnionym ruchom. Warto podkreślić, że zbyt duże wyzwanie dla ćwiczeń na lądzie staje się wykonalne w wodzie.
Chciałabym zwrócić jeszcze Państwa uwagę na rekreacyjną funkcję pływania. Umiejętność ta zwiększa bezpieczeństwo podczas przebywania nad zbiornikami wodnymi wypoczywając nad jeziorem lub morzem czujemy się pewniej korzystając z wody i sprzętu wodnego. Nie bez znaczenia jest także aspekt społeczny. Daje możliwość poznania wielu aktywnych osób. Pozwala oderwać się od problemów codziennego życia. Jest także okazją do spędzenia czasu w miłej atmosferze i zawarcia nowych znajomości. Chciałabym przedstawić Państwu wskazania i ewentualne przeciwwskazania do korzystania z takiej formy aktywności. Zalecana jest w celu: 1.Zwiększenia ruchu w stawach w przypadku wszelkich ograniczeń. 2.Zmniejszenia przykurczy mięśni. 3.Wzmacniania osłabionej siły mięśniowej w niedowładach i porażeniach wiotkich.4.Redukcji zaników mięśni spowodowanych bezczynnością. 5.Poprawy ogólnej wydolności i koordynacji ruchów. 6.Korekcji wad postawy. Do przeciwwskazań należą: 1.Owrzodzenia i otwarte rany. 2.Niewydolność krążeniowo – oddechowa. 3.Ostre stany zapalne. 4.Rozległe odwapnienia kości. 5.Choroby z utratą świadomości (padaczka). 6.Bakteryjne lub wirusowe infekcje. 7.Silna anemia.
Jeżeli Państwo macie wątpliwości czy taka forma aktywności będzie dla Państwa odpowiednia proponuję skonsultować się z lekarzem. Podsumowując chciałabym jeszcze raz podkreślić zalety ćwiczeń w środowisku wodnym, do których można zaliczyć: 1.Odciążenie stawów kręgosłupa. 2.Wzmocnienie i poprawę ukrwienia mięśni. 3.Redukcję masy ciała. 4.Skuteczną walkę ze stresem, poprawę nastroju. 5.Zwiększenie gibkości i ruchomości stawów. 6.Korygowanie wad postawy ciała. 7.Polepszenie ogólnej wydolności organizmu. 8.Działanie uspokajające dla układu nerwowego.
Dla wielu pływanie jest pasją i formą życia, która wpływa na ich rozwój fizyczny i psychiczny.
Sport ten uczy odpowiedzialności, determinacji i zdrowej rywalizacji. Kształtuje charakter i sprawia jakim człowiek się staje.
Mgr Jolanta Długosz
Dziękujemy.
