Muzeum im. Przypkowskich w Jędrzejowie powstało w wyniku przekazania Państwu kolekcji zegarów słonecznych, przyrządów astronomicznych oraz biblioteki starodruków przez rodzinę Przypkowskich.
Zbiory obecnie obejmują ponad 600 zegarów słonecznych oraz astronomicznych przyrządów pomiarowych. Oprócz zegarów muzeum posiada bogaty dział grafiki i ekslibrisu z kolekcją księgoznaków liczącą ok. 20 000 egzemplarzy od XVI w. do czasów najnowszych. Muzeum im. Przypkowskich obecnie zajmuje trzecie miejsce w świecie pod względem liczebności i wartości zegarów słonecznych, tuż po Planetarium w Chicago i Science Museum w Oxfordzie. Ekspozycje stałe znajdują się w dwóch zabytkowych kamienicach przy Pl. T. Kościuszki w Jędrzejowie. Numer 7 - budynek dawnej apteki cysterskiej z początku XVIII w. przebudowany w XIX w. i XX w. oraz numer 8 - dawny dom Przypkowskich wzniesiony w XIX w. i przebudowany w 1905 roku. Ekspozycja prezentuje zabytkowe wnętrza - mieszkanie rodziny Przypkowskich według stanu z przed I wojny światowej zrekonstruowany apartament w stylu XVIII w., ekspozycję zegarów słonecznych i mechanicznych oraz ekspozycję dawnej gastronomii i farmacji w zabytkowych piwnicach.
Opactwo Cystersów w Jędrzejowie
W latach 1140 – 1149 zostało założone Opactwo Cysterskie przez Jana Gryfita, arcybiskupa gnieźnieńskiego, który sprowadził zakonników z Morimond w Burgundii. Był to pierwszy na ówczesnych ziemiach polskich klasztor Cysterski. Opactwo nazywane było ,, Mniejszym Morymundem”. Zlokalizowane przy drodze wylotowej w kierunku Katowic. Składa się z trójnawowej Bazyliki oraz zabudowań klasztornych, z których do dziś dnia zachowały się gruntownie przebudowane dwa skrzydła klasztorne z gotyckimi krużgankami. Zarówno pierwotny kościół, jak i zabudowania klasztorne tegoOpactwa zbudowane były w stylu romańskim Do bryły kościoła w XVIII w. dobudowano dwie kaplice i dwuwieżową fasadę w stylu barokowym. Wnętrze kościoła posiada wystrój barokowy.Na uwagę zasługują późnoromańskie wsporniki w kaplicach. W jednej z kaplic znajduje się ołtarz grobowy bł. Wincentego Kadłubka z posrebrzaną trumną oraz jego relikwiami.Błogosławiony Wincenty Kadłubek przebywał w klasztorze w latach 1218-1223. W 1218 wstąpił do Cystersów w Jędrzejowie, tutaj też zmarł. Pod koniec XV w znajdowały się w kościele liczne cenne dzieła mistyki rzeźbiarskiej oraz malarstwa, niektóre autorstwa Wita Stwosza. Opactwo Cystersów zostało zlikwidowane w 1817 roku. Po II wojnie światowej Cystersi wrócil ido Opactwa w Jędrzejowie, które od 1989 roku pełni funkcję archiopactwa. Corocznie w miesiącach sierpniu i wrześniu w klasztorze odbywa się Międzynarodowy Festiwal Organowy.
Helena Król
